خواص مرطوب کننده ها در پوست

نگاه کلی

محتویات اب پوست در حدود 80/. است. لایه بیرونی یا کراتینی پوست که از سلول های مرده تشکیل شده است حاوی مقدار کمی آب در حدود 10 تا 30 در صد است.

وقتی مقدار آب پوست در حد طبیعی باشد پوست حالت نرم و صاف دارد. در پوست طبیعی یک جریان دائمی آب از لایه های عمقی به سطح وجود دارد و نهایتا آب از سطح پوست تبخیر می شود.

علت خشکی پوست چیست؟

خشکی پوست امر نسبتا شایعی است. اکثر افراد در زمانهای خشکی پوست را تجربه می کنند.علت خشکی پوست می تواند بیرونی و یا مربوط به کاهش توانایی پوست برای نگهداشتن رطوبت خود باشد.

علل بیرونی: علل عمده بیرونی شامل قرار گرفتن در معرض محیط خشک و جریان باد است . گرمای مصنوعی در محیط بسته نیز سبب کاهش رطوبت می شود، بنابر این در زمستان ها پوست ها خشک تر است همچنین ماندن در اتاق دارای تهویه در صورتی که هوای خنک و خشک به درون فرستاده شود می تواند سبب خشکی پوست گردد.

سایر علل بیرونی عبارتند از:

شستن: شستشوی مکرر باعث بر داشته شدن لایه چربی از سطوح پوست می شود.برخی صابونها بخصوص اثرات خشک کنندگی دارند.

تماس با برخی مواد خاص: مشاغل خاصی وجود دارد که تماس مکرر با مواد پاک کننده را ایجاب می کند، همچنین در مانهای طبی خاص مانند درمان های آکنه سبب خشکی پوست می گردد.

توانایی پوست برای نگهداری رطوبت به چه صورت است؟

پیری فرایند فیزیولوژیکی است که طی آن قابلیت پوست برای حفظ رطوبت خود کاهش می باید. بعلاوه ،بیماری های چون درماتیت آتوپیک و برخی بیماری های خاص پوستی سبب می شوند که پوست نتواند رطوبت خود را حفظ نماید.

پوستی که میزان  آب آن کم باشد خشک ،خشن و ترک خورده است و پوسته اندازی مشخصی بر سطح آن دیده می شود. شخص احساس خشکی پوست همراه با خارش دارد.

اثرات مثبت مرطوب کننده های پوست :

  • استفاده از مرطوب کننده ها به علل زیادی برای پوست می تواند مفید باشد.
  • پیشگیری از آسیب های ناشی از خشکی
  • محافظت از پوست در برابر ذرات آلوده و گرد و غبار
  • بهبود ظاهری و موقت همانطور که قبلا گفته شد پوستی که مرطوب شده باشد صاف تر و نرمتر و کمی پف دار شده و چروک های آن از بین می رود.

توجه:همه افراد به مرطوب کننده ها نیاز دارند وکسانی که پوست چرب دارند کمتر به مرطوب کننده نیاز پیدا می کنند ولی اگر در مقابل هوای خشک یا باد سرد ویا لایه بردارها قرار گیرند ممکن است نیاز به مرطوب کننده داشته باشند. افراد مسن تر که پوست خشک تری دارند ممکن است بیشتر نیازمند استفاده از چنین فرآورده هایی باشند.

چکونه مرطوب کننده مناسب را انتخاب کنیم؟

صدها نوع مرطوب کننده با ترکیبات مختلفی در بازار موجود است.این فرآورده ها ممکن است حاوی مواد پوشاننده ، جاذب رطوبت و یا ترکیبی از این ها باشند و به شکل های مختلفی مثل اموسیون، مایع، پماد یا کرم فروخته می شوند، فراورده های حاوی آب زیاد خنک و غیر روغنی هستند. فراورده هایی که چرب باشند، احساس گرما ایجاد کرده و به پوست حالت نرمی بیشتری می دهند. مهترین عامل در انتخاب مرطوب کننده مناسب نوع پوست است.

پوست خشک

این نوع پوست فاقد حالت درخشندگی است و منافذ آن به سختی دیده می شود، در موارد خشکی شدید ممکن است پوست حالت ترک خورده داشته باشد.

پوست چرب

پوست چرب حالت براق دارد که این امر در نواحی پیشانی ،بینی و چانه بیشتر است. در لمس حالت روغنی دارد. منافذ پوست مشخص و بزرگ است .افراد دارای پوست چرب مستعد ایجاد آکنه هستند.

پوست معمولی

این نوع پوست ها نه در لمس حالت روغنی دارند و نه براق هستند با این حال نرم و دارای رطوبت کافی می باشند و منافذ پوستی آنها بزرگ نیست.

پوست مختلط

این نوع پوست معمولا به عنوان پوست معمولی تلقی می شود. منطقه ای که شامل پیشانی، پل بینی و قسمت میانی چانه است دارای غدد چربی فعال است.

از چه نوع مرطوب کننده ای برای هر یک از انواع پوست باید استفاده کرد؟

برای پوست خشک، مواد جاذب رطوبت کارایی ندارد و استفاده از مواد پوشاننده چرب لازم است. اگر پوست تقریبا حالت طبیعی داشته باشد نیز فراورده مرطوب کننده بهتر است حاوی مواد جاذب رطوبت و مسدود کننده بطور همزمان باشد.در افرادی که پوست چرب دارند نیاز به مرطوب کننده ندارد مگر مواردی چون قرار گرفتن در معرض باد یا سرما و یا پس از شستشو.

کسانی که پوست طبیعی دارند باید از مرطوب کننده های استفاده کنند که میزان چربی و مواد مسدود کننده آن ناچیز و مواد مرطوب کننده جاذب رطوبت داشته باشد. در پوست های مختلط ،در منطقه T (پیشانی، پل بینی و قسمت میانی چانه ) صورت نباید مرطوب کننده به کار رود ولی در سایر قسمت ها باید از مواد چرب کننده و جاذب رطوبت استفاده شود.

باید به خاطر داشت که با افزایش سن پوست خشک تر می شود. ممکن است کسی که قبلا نیاز به استفاده از مرطوب کننده نداشته است بعدا به استفاده ازآن نیاز پیدا کند. تغییرات محیط و آب و هوا نیز ممکن است نیاز به استفاده از مرطوب کننده را ایجاد کند.علاوه بر نوع پوست ، مواردی وجود دارد که می تواند در انتخاب نوع مرطوب کننده تاثیر گذار باشد.

قوام ماده: این مسئله خیلی مهم است که قوام یک فراورده چگونه باشد. مسلما فرآورده ای که از نظر احساس لامسه خوشایند نباشد مثلا ماده ای که حالت چسبنده و روغنی داشته باشد نباید انتخاب شود.

افزودنی ها:

رایحه و مواد نگهدارنده یک فراورده می تواند سبب تحریک و حساسیت شود. در برخی از افراد لازم است از فراورده های هیپوآلرژیک استفاده گردد.

فراورده های چشمی باید دارای حداقل حساسیت زایی باشند.

ضد افتاب ها:

توجیه علمی در مورد استفاده از مرطوب کننده های حاوی ضد آفتاب به هنگام غروب یا شب ها وجود ندارد ولی در طول روز می توان از آنها استفاده کرد.

مواد اضافی: محتویات اضافی مثل الانتوئین، ژلاتین، ویتامین ها و پروتئین ها مزیتی بر مرطوب کننده های معمولی ندارند و شواهد روشنی مبنی بر وجود فوائد اضافه ای مانند خاصیت جوان کننده برای اینها در دست نیست.

راهنمایی هایی برای استفاده از مرطوب کننده ها:

به عنوان یک اصل ،کسانی که پوست خشک دارند باید از شستشوی مکرر صورت با شوینده ها خودداری نمایند. .PHصابون معمولی یا اسیدی باشد.

همچنین باید از عوامل خشن محیطی، سرما، باد و هوای خشک دوری کنند. ماده مرطوب کننده بعد از تمیز کردن و شستن پوست زمانی که هنوز پوست خیس است روی آن به آهستگی مالیده می شود. ماساژ زیاد صورت ضرورت ندارد و ممکن است تحریک کننده باشد پوست خشک باید روزانه چند بار به وسیله مرطوب کننده درمان شود. پوست خیلی خشک ممکن است بارها نیاز به مرطوب کننده داشته باشد.مرطوب کننده هایی که حاوی مقادیر زیاد آب باشند نباید بلافاصله بعد از قرار گرفتن در معرض سرما روی پوست مالیده شوند چون در این حالت باد سرد باعث تبخیر آب شده و سبب ایجاد خشکی و سرمای بیشتر پوست می شود که می تواند باعث آسیب رساندن به پوست گرد و باید موارد زیر را رعایت کرد.

ماده مرطوب کننده را 20تا 30 دقیقه قبل از قرار گرفتن در معرض سرما، باد یا محیط خشک مورد استفاده قرار داد.

در چنین شرایطی ،مرطوب کننده روغنی ممکن است مناسب تر باشد.

مرطوب کننده های صورت کننده چه تفاوتی با مرطوب کننده های بدن دارند؟

اساس مرطوب کننده های بدن و صورت مشابه است ولی چون مرطوب کننده های بدن باید وسعت بیشتری را پوشش دهند اغلب به صورت امولسیون های مایع ساخته می شوند تا مالیدن  آنها  راحتتر باشد.

البته این امر قانون نیست و برخی مرطوب کننده های بدن به شکل مایع هستند. برخی از مرطوب کننده های بدن را می توان در حمام مورد استفاده قرار داد که برای پوست های خیلی خشک کاربرد دارند

مرطوب کننده های دست

مرطوب کننده های دست بر همان اساس استوار است که سایر مرطوب کننده ها هستند ، ولی در مورد دست یک مسئله دیگر زرا باید در نظر داشت:

پوست دست در معرض شستشوی مکرر با آب و صابون قرار دارد. بنابر این مرطوب کننده های دست حاوی مواد روغنی مقاوم به آب هستند که لایه غیر قابل نفوذ نسبت به آب بر سطح پوست ایجاد میکنند که به راحتی شسته نمی شود، همچنین حاوی یک ماده اضافی به نام سیلیکون روغنی هستند که دافع آب است و مانع آب است و مانع از شسته شدن لایه چربی طبیعی پوست می شوند. این ماده سبب حفاظت از دست در مقابل مواد سمی و حساسیت زا می گردد. درجه مرطوب کنندگی این فراورده ها عموما از مسدود کننده ها و مواد جاذب رطوبت کمتر است ولی خاصیت دفع آب می تواند نوعی مزیت برای این فراورده ها باشد.

خلاصه

مرطوب کننده ها حاوی مواد مسدود کننده ، جاذب رطوبت یا ترکیبی از این دو هستند .

استفاده از مرطوب کننده ها باید متناسب با نوع پوست باشد.

برای پوست خشک: مرطوب کننده های چرب تر که حاوی مقادیر زیادتری ماده پوشاننده باشد  باید به کار رود.

برای پوست طبیعی یا نزدیک به طبیعی بهتر است از مرطوب کننده هایی که حاوی مواد مسدود کننده و جاذب رطوبت تواما باشد اسفاده کرد.

مرطوب کننده را باید به آرامی و پس از پاک کردن پوست و شستن آن با آب مورد استفاده قرار داد.